Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Θανάσης Θεοφιλόπουλος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Θανάσης Θεοφιλόπουλος. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 9 Νοεμβρίου 2017

Σύσταση Ν.Π.Δ.Δ. Σύλλογος Ελλήνων Κοινωνιολόγων.

Τι είναι Ν.Π.Δ.Δ.; 

Ποιοι είναι κανονισμοί οργάνωσης και λειτουργίας του; 

Τι είναι τα "σωματειακά" ή "επαγγελματικά" Ν.Π.Δ.Δ.; 

Γιατί να μετεξελιχθεί ο Σύλλογος Ελλήνων Κοινωνιολόγων σε Ν.Π.Δ.Δ.; Ποια τα οφέλη;

Ο Ανεξάρτητος Συνδυασμός Προοπτική για την Κοινωνιολογία ανοίγει έναν ανοιχτό, δημόσιο διάλογο!Πάρε κι εσύ μέρος στη συζήτηση γι'αυτό το ζήτημα κρίσιμης και κομβικής σημασίας για το μέλλον της Επιστήμης και του Επαγγέλματος μας στη χώρα μας!

Διάβασε ή/και κατέβασε τη μελέτη μας "Σύσταση Ν.Π.Δ.Δ. Σύλλογος Ελλήνων Κοινωνιολόγων" στον παρακάτω σύνδεσμο:

Τρίτη 17 Οκτωβρίου 2017

Νομική Αναγνώριση της Ταυτότητας Φύλου: Πρόταση Ψηφίσματος από την «Προοπτική για την Κοινωνιολογία».

Νομική Αναγνώριση της Ταυτότητας Φύλου:
Πρόταση Ψηφίσματος στο Δ.Σ. του Σ.Ε.Κ.
από τον ανεξάρτητο συνδυασμό «Προοπτική για την Κοινωνιολογία»


Έρευνα – σύνταξη για τον συνδυασμό «Προοπτική για την Κοινωνιολογία»:
Θανάσης Θεοφιλόπουλος


Ο Σύλλογος Ελλήνων Κοινωνιολόγων χαιρετίζει την υπερψήφιση του νόμου για τη Νομική Αναγνώριση της Ταυτότητας Φύλου (Ν. 4491/2017), ως ένα θετικό βήμα προς την κατεύθυνση της προστασίας θεμελιωδών δικαιωμάτων του ανθρώπου,  της άρσης διακρίσεων και στον περιορισμό κακοποιητικών συμπεριφορών εις βάρος των διεμφυλικών (transgender) συμπολιτών μας που οφείλονται (και) στην ασυμφωνία μεταξύ της ταυτότητα του φύλου τους και του καταχωρισμένου φύλου τους στα χαρτιά τους.  Η νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου αποτελούσε διαχρονικά μια από τις πλέον σημαντικές διεκδικήσεις της ελληνικής ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας και ο νόμος αναγνωρίστηκε από διεθνείς[1] και ελληνικές[2] ανθρωπιστικές οργανώσεις ως ένα πρώτο, θετικό και ιστορικό βήμα.

Στο νόμο που ψηφίστηκε πριν μερικές ημέρες από την Βουλή των Ελλήνων, υπάρχει σαφής αναφορά στη μη υποχρέωση  προηγούμενων ιατρικών επεμβάσεων ή άλλης ιατρικής εξέτασης ή αγωγής που αφορά την υγεία του ενδιαφερόμενου προσώπου  (Άρθρο 3, παρ. 4), ενώ παλαιότερα ο Έλληνας νομοθέτης αναφερόταν γενικά σε «αλλαγή φύλου» χωρίς να δίνεται κάποια κατεύθυνση στους δικαστικούς για την ερμηνεία του όρου.[3] Η συγκεκριμένη διάταξη είναι μια πολύ θετική εξέλιξη καθώς – ακολουθώντας διεθνή πρότυπα - από-ψυχιατρικοποιεί και, γενικότερα από-ιατρικοποιεί τη διαδικασία νομικής αναγνώρισης ταυτότητας φύλου. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να επισημανθεί επιπλέον ότι οι συγκεκριμένες ιατρικές επεμβάσεις έχουν μεγάλο οικονομικό κόστος, επικρατεί σύγχυση ως προς την κάλυψη τους από τα ασφαλιστικά ταμεία,[4] ενώ θα πρέπει να συνυπολογιστεί η ψυχολογική-συναισθηματική πίεση που υφίσταται ένας άνθρωπος όταν θα πρέπει να υποβληθεί σε σοβαρές ιατρικές επεμβάσεις.

Με το νόμο, ικανοποιούνται ορισμένες από τις σχετικές συστάσεις του Συμβουλίου της Ευρώπης προς τα κράτη μέλη (Resolution 2048/2015): συγκεκριμένα, εφαρμόζεται η σύσταση περί μη υποχρεωτικών ιατρικών διαδικασιών για τη νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου.[5] Επιπλέον, όπως είχε επισημάνει ο Συνήγορος του Πολίτη με αφορμή την σχετικά πρόσφατη απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου στην υπόθεση «A.P., Garçon και Nicot κατά Γαλλίας»,[6] το Δικαστήριο «έκρινε ότι η απαίτηση χειρουργικών επεμβάσεων, που πολύ συχνά οδηγούν στη στείρωση, προκειμένου να αναγνωρισθεί νομικά η ταυτότητα φύλου, παραβιάζει τα ανθρώπινα δικαιώματα», ενώ επίσης «έκρινε ότι υπήρξε παραβίαση του άρθρου 8 (δικαίωμα σεβασμού της ιδιωτικής ζωής) της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, εστιάζοντας μεταξύ άλλων στο ότι η απαίτηση χειρουργικής επέμβασης θέτει ουσιαστικά την άσκηση του δικαιώματος στην ιδιωτική ζωή υπό την αίρεση παραίτησης από την πλήρη άσκηση του δικαιώματος στη σωματική ακεραιότητα του ατόμου».[7] Η Ανεξάρτητη Αρχή υπενθυμίζει ότι οι αποφάσεις του Δικαστηρίου «είναι δεσμευτικές για τα κράτη μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης».[8]

Όμως, ο νόμος έχει και ορισμένα σημαντικά αδύναμα σημεία, αποτυγχάνοντας έτσι να ακολουθήσει τις σχετικές συστάσεις του Συμβουλίου της Ευρώπης και να ικανοποιήσει πάγια αιτήματα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας. Για παράδειγμα, αντίθετα με τις προαναφερθείσες συστάσεις, για τη νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου προβλέπονται ηλικιακά όρια, η διαδικασία δεν είναι γρήγορη – καθώς προβλέπεται διεξαγωγή δίκης – ενώ η διαδικασία για τους ανθρώπους 15 ετών, επιπλέον της ρητής συναίνεσης «των ασκούντων τη γονική τους μέριμνα» προβλέπει πληθώρα ιατρικών διαδικασιών (Άρθρο 3, παρ. 2). Ο Σύλλογος Ελλήνων Κοινωνιολόγων υποστηρίζει την εφαρμογή των σχετικών συστάσεων του Συμβουλίου της Ευρώπης, το οποίο είναι και πάγιο αίτημα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.

Τέλος, οφείλουμε να επισημάνουμε με έντονη ανησυχία ότι, η (ηλεκτρονική) διαβούλευση επί του νομοσχεδίου, η συζήτηση του στη Βουλή και, γενικότερα, ο δημόσιος διάλογος, συνοδεύτηκαν από το ξέσπασμα ενός «ηθικού πανικού», μέσω της διασποράς φημών, θεωριών συνωμοσίας, αντί-επιστημονικών θέσεων που αγνοούν τα πορίσματα της σύγχρονης Επιστήμης[9] και την επικείμενη αφαίρεση της «δυσφορίας φύλου» από την Διεθνή Στατιστική Ταξινόμηση Νοσημάτων και Συναφών Προβλημάτων Υγείας (ICD) του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας (Π.Ο.Υ.), προκαταλήψεων και στερεοτύπων κατά των διεμφυλικών ανθρώπων, τα δε περιστατικά τρανσφοβικού λόγου ήταν αναρίθμητα. Θα πρέπει να σταθούμε ιδιαίτερα στο λόγο θεσμικών παραγόντων ο οποίος διανθίστηκε συχνά από στερεότυπα και προκαταλήψεις, ενώ συχνά εισερχόταν στο πεδίο της ρητορικής μίσους: ο λόγος αυτός, ειδικά όταν εκφέρεται από τέτοιους παράγοντες, δεν μπορεί παρά να νομιμοποιεί και να διαιωνίζει ρατσιστικές και μισαλλόδοξες αντιλήψεις, ακόμα και να νομιμοποιεί - έμμεσα ή άμεσα - ενέργειες που εμπίπτουν στις διατάξεις του Νόμου 4285/2014 «για την καταπολέμηση ορισμένων μορφών και εκδηλώσεων ρατσισμού και ξενοφοβίας µέσω του ποινικού δικαίου».

Ως Κοινωνιολόγοι, είμαστε πάντα έτοιμοι-ες να συμβάλλουμε, μέσω της πλούσιας επιστημονικής έρευνάς μας, στο πεδίο της κατανόησης των γενεσιουργών αιτίων και της αντιμετώπισης των πολλαπλών μορφών διακρίσεων, ρατσισμού και κοινωνικού αποκλεισμού, καθώς και στον διεπιστημονικό διάλογο σε σχετικά πεδία όπως οι ταυτότητες του σύγχρονου ανθρώπου και οι διαστάσεις του φύλου. Ταυτόχρονα, οι συνάδελφοί μας στη δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια εκπαίδευση, στις Ανεξάρτητες Αρχές, στις κοινωνικές υπηρεσίες των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης και στις ανθρωπιστικές μη κυβερνητικές οργανώσεις συμβάλλουν και θα συνεχίσουν να συμβάλλουν από τη θέση τους στην προσπάθεια για την καταπολέμηση προκαταλήψεων και στερεοτύπων, την άρση των διακρίσεων, για μια κοινωνία ισονομίας, συνοχής, ασφάλειας, για όλα ανεξαιρέτως τα μέλη της.



Σημείωση:

Το παρόν κείμενο απεστάλη σήμερα, 17 Οκτωβρίου 2017, στο ηλεκτρονικό ταχυδρομείο και στο Δ.Σ. του Συλλόγου Ελλήνων Κοινωνιολόγων με την επισήμανση να καταχωρηθεί στα πρακτικά της επόμενης προγραμματισμένης συνεδρίασης του Δ.Σ. (20/10/2017).



[1]  ILGA-Europe, Greece improves gender recognition law but misses chance to introduce self-determination, 10 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε από:  https://www.ilga-europe.org/resources/news/latest-news/greece-gender-recognition-law-oct2017
TGEU, New Greek Gender Recognition law fails human rights, 10 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε από: https://tgeu.org/greece_lgr/
[2] Σωματείο Υποστήριξης Διεμφυλικών, ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ: «Το ΣΥΔ καλωσορίζει την ψήφιση του νόμου για τη νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου και συνεχίζει τον αγώνα για την βελτίωσή του», 10 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε από: https://transgendersupportassociation.wordpress.com/2017/10/10/%CE%B4%CE%B5%CE%BB%CF%84%CE%B9%CE%BF-%CF%84%CF%85%CF%80%CE%BF%CF%85-%CF%84%CE%BF-%CF%83%CF%85%CE%B4-%CE%BA%CE%B1%CE%BB%CF%89%CF%83%CE%BF%CF%81%CE%AF%CE%B6%CE%B5%CE%B9-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CF%88/
Colour Youth – Κοινότητα LGBTQ Νέων Αθήνας, «Ανακοίνωση της Colour Youth για το νομοσχέδιο της Νομικής Αναγνώρισης Ταυτότητας Φύλου», 12 Οκτωβρίου 2017. Ανακτήθηκε από:
Διεθνής Αμνηστία, ΕΛΛAΔΑ: Η ΨΗΦΟΦΟΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΤΟΥ ΦΥΛΟΥ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΒΗΜΑ ΜΠΡΟΣΤA ΓΙΑ ΤΑ ΤΡΑΝΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ, 10 Οκτωβρίου 2017.
[3] Όπως επισημαίνει ο νομικός Βασίλης Σωτηρόπουλος:
«Για να αλλάξει το ονοματεπώνυμο και το φύλο στα επίσημα έγγραφα του Ελληνικού Δημοσίου πρέπει πρώτα να μεταβληθεί η σχετική εγγραφή στην ληξιαρχική πράξη γέννησης του ατόμου. Οι μεταβολές των ληξιαρχικών πράξεων προβλέπονται στον Ν.344/1976, ο οποίος προβλέπει τρεις κύριες κατηγορίες διορθώσεων.
1) Διόρθωση σφαλμάτων εκ παραδρομής
(…)
2) Μεταβολή επωνύμου με απόφαση Δημάρχου
(…)
3) Διόρθωση ουσιαστικών μεταβολών
Η άλλη περίπτωση που αφορά ουσιαστικές μεταβολές στοιχείων, όπως είναι το κύριο όνομα και το φύλο, γίνεται μέσω της δικαστικής οδού: το ενδιαφερόμενο άτομο, εκπροσωπούμενο υποχρεωτικά από πληρεξούσιο δικηγόρο, υποβάλει στην γραμματεία του Ειρηνοδικείου αίτημα για να “βεβαιώσει” το Δικαστήριο ότι επήλθε μεταβολή σε κάποιο από τα στοιχεία της ληξιαρχικής πράξης. (…)
Οι Δικαστές δικάζουν τις αιτήσεις για μεταβολή ονοματεπωνύμου και φύλου εφαρμόζοντας πρακτικά ένα άρθρο, δηλαδή το άρθρο 13 του Ν.344/1976 που αναφέρει ότι “προς διόρθωση ληξιαρχικής πράξης απαιτείται τελεσίδικος δικαστική απόφαση” (δηλ. απόφαση που δεν προσβάλλεται με έφεση), σε συνδυασμό με το άρθρο 14 που αναφέρει ότι η μεταβολή μπορεί να αφορά την “αλλαγή φύλου”. Ο νόμος δεν δίνει καμία άλλη κατεύθυνση τους Δικαστές για την ερμηνεία του όρου “αλλαγή φύλου”. Κατ’ αποτέλεσμα, οι Δικαστές αναζητούν το νόημα του όρου αυτού στην ιατρική επιστήμη και φυσικά στην σχετική ανάλυση για τον σεβασμό των ανθρώπινων δικαιωμάτων. Γι’ αυτό στις αποφάσεις τους συχνά αναφέρουν ως νομική βάση και το άρθρο 5 παρ. 1 του Συντάγματος που ορίζει ότι καθένας έχει δικαίωμα στην ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητάς του και στην συμμετοχή στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της χώρας χωρίς να θίγει τα δικαιώματα των άλλων, το Σύνταγμα και τα χρηστά ήθη.
Μέχρι πρόσφατα, η αντίληψη ήταν ότι “αλλαγή φύλου” σημαίνει χειρουργικές επεμβάσεις επαναπροσδιορισμού γεννητικών οργάνων (κολποπλαστική, φαλλοπλαστική, κλειτοριδοπλαστική κ.τ.λ.) και άλλων μερών του σώματος (αφαίρεση ή προσθετική στήθους) και ορμονική θεραπεία για την εμφάνιση δευτερογενών χαρακτηριστικών φύλου (τριχοφυία κ.τ.λ.), ενώ η συμβολή της ψυχιατρικής επιστήμης ήταν καθοριστική για να διαπιστώνεται ότι το άτομο παρουσιάζει “διαταραχή ταυτότητας φύλου” και ότι δεν υπάρχουν στοιχεία ψυχοπαθολογίας που πιθανώς να του προκαλούν σύγχυση ως προς το φύλο του» (στο Σωτηρόπουλος Βασίλης, «Κριτική στο νομοσχέδιο για την ταυτότητα φύλου», E-Lawyer - ένα νομικό ιστολόγιο για τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ψηφιακή εποχή (προσωπικό ιστολόγιο), 6 Μαΐου 2017. Ανακτήθηκε από: http://elawyer.blogspot.gr/2017/05/blog-post.html).
Όμως, όπως συνεχίζει ο ίδιος, το 2016 και το 2017, ελληνικά δικαστήρια έλαβαν αμετάκλητες αποφάσεις για την αλλαγή του ονόματος διεμφυλικών ανθρώπων, χωρίς να προηγηθούν ιατρικές επεμβάσεις:
«Η αντίληψη αυτή των δικαστών στα Ειρηνοδικεία Αθηνών και Θεσσαλονίκης άλλαξε τα δύο τελευταία έτη. Με αποφάσεις τους το 2016 και το 2017, οι δικαστές ακολούθησαν έγγραφα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του Συμβουλίου της Ευρώπης με τα οποία αναφέρεται ότι η αλλαγή των στοιχείων ταυτότητας για λόγους νομικής αναγνώρισης ταυτότητας φύλου δεν πρέπει να έχει ως προϋπόθεση ιατρικές επεμβάσεις. Σε έγγραφο του Συμβουλίου της Ε.Ε. κρίθηκε μάλιστα ότι η υποχρεωτική στείρωση είναι αντίθετη και σε άρθρα περί ισότητας και απαγόρευσης διακρίσεων του Διεθνούς Συμφώνου των Ατομικών και Πολιτικών Δικαιωμάτων (ΔΣΑΠ) που έχει κυρώσει και η Ελλάδα. Έτσι στην πρώτη απόφαση αυτής της κατηγορίας αποφάσεων, την 418/2016 του Ειρηνοδικείου Αθηνών κρίθηκε ότι σύμφωνα με το άρθρο 8 της ΕΣΔΑ (σεβασμός ιδιωτικής ζωής), αλλά και τα άρθρα 2 και 26 ΔΣΑΠΔ δεν απαιτείται αφαίρεση γεννητικών οργάνων για να βεβαιωθεί η μεταβολή φύλου από θήλυ σε άρρεν. Ακολούθησαν κι άλλες αποφάσεις με πιο σημαντική την 1572/2016 του Ειρηνοδικείου Αθηνών που δίνει τον ορισμό της ταυτότητας φύλου και η οποία δέχεται ότι και η ορμονική θεραπεία αποτελεί υπερβολική προϋπόθεση. Το 2017 εκδόθηκαν και οι πρώτες αποφάσεις, με το ίδιο σκεπτικό, για την αντίστροφη πορεία: από άρρεν σε θήλυ, χωρίς αφαίρεση γεννητικών οργάνων. Οι αποφάσεις αυτές είναι τελεσίδικες και τα άτομα που αφορούν έχουν ολοκληρώσει την διαδικασία και έχουν λάβει νέες αστυνομικές ταυτότητες» (στο ίδιο).
[4] Όπως έχει επισημάνει σχετικά η Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου:
«Η έλλειψη, δε, συγκεκριμένου νομοθετικού πλαισίου δεν επιτρέπει τη συναγωγή ασφαλών συμπερασμάτων ως προς το εάν και ποια ασφαλιστικά ταμεία καλύπτουν το κόστος τέτοιων επεμβάσεων. Ενδεικτικά, αναφέρεται ότι το ΙΚΑ έχει καλύψει περιπτώσεις επεμβάσεων επαναπροσδιορισμού φύλου, σε αντίθεση με το ασφαλιστικό ταμείο των ελευθέρων επαγγελματιών (ΟΑΕΕ), το οποίο έχει αρνηθεί να το πράξει. Πιο συγκεκριμένα, έχει καταγραφεί περίπτωση όπου η επέμβαση έγινε στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Πάτρας και καλύφθηκε, καθώς επίσης και περιπτώσεις διεμφυλικών ατόμων που καταγράφηκαν ως μεσόφυλοι ώστε να καλυφθούν ασφαλιστικά οι αναγκαίες ιατρικές πράξεις. Αξίζει, τέλος, να αναφερθεί ότι σε μια άλλη περίπτωση ασφαλιστικής κάλυψης από το ΙΚΑ ιατρικών επεμβάσεων που πραγματοποιήθηκαν στην Ολλανδία, η κριτική που ασκήθηκε ήταν οξεία και οι αντιδράσεις από την κοινή γνώμη έντονες, δεδομένων των σοβαρών οικονομικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν στην Χώρα μας τα ασφαλιστικά ταμεία» (στο Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, Έκθεση «Διεμφυλικά άτομα και νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου», Σεπτέμβριος 2015, σ. 39. Ανακτήθηκε από:
[5] Council of Europe - Parliamentary Assembly, Resolution 2048 (2015) - Origin - Assembly debate on 22 April 2015 (15th Sitting) (see Doc. 13742, report of the Committee on Equality and Non-Discrimination, rapporteur: Ms Deborah Schembri). Text adopted by the Assembly on 22 April 2015 (15th Sitting). Ανακτήθηκε από:
[7] Συνήγορος του Πολίτη, Δελτίο τύπου Νομική αναγνώριση της ταυτότητας φύλου με σεβασμό στα δικαιώματα των διεμφυλικών (τρανς) ατόμων ζητά ο Συνήγορος του Πολίτη, 7 Απριλίου 2017. Ανακτήθηκε από: https://www.synigoros.gr/resources/20170407-dt.pdf
[8] Στο ίδιο.
[9] Βλ. ενδεικτικά
American Psychiatric Association, Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders(DSM–5). Ανακτήθηκε από: https://www.psychiatry.org/psychiatrists/practice/dsm
(Συλλογικό), «Initial Clinical Guidelines for Co-Occurring Autism Spectrum Disorder and Gender Dysphoria or Incongruence in Adolescents», Journal of Clinical Child & Adolescent Psychology, 24 Οκτωβρίου 2016.
Mizock Lauren & Mougianis Effie, «Gender Diversity and Transgender Identity in Adolescents», American Psychological Association - Society for the Psychological Study of Lesbian, Gay, Bisexual, and Transgender Issues (SPSLGBTI). Ανακτήθηκε από: http://www.apadivisions.org/division-44/resources/advocacy/transgender-adolescents.pdf

Κυριακή 15 Οκτωβρίου 2017

Οργάνωση, στόχοι, αποτελέσματα εκδηλώσεων ΣΕΚ και μια μελέτη περίπτωσης.

Οργάνωση, στόχοι, αποτελέσματα εκδηλώσεων ΣΕΚ
και μια μελέτη περίπτωσης.


Έρευνα – σύνταξη για τον συνδυασμό «Προοπτική για την Κοινωνιολογία»:
Θανάσης Θεοφιλόπουλος.


Στο κείμενο αυτό, θα ασχοληθώ με το ζήτημα της διοργάνωσης εκδηλώσεων επιστημονικού,  εκπαιδευτικού ή/και συνδικαλιστικού περιεχομένου (ημερίδων, συνεδρίων) από το Σύλλογο Ελλήνων Κοινωνιολόγων και, συγκεκριμένα, θα αναφερθώ στους (πιθανούς) σκοπούς και στη χρησιμότητα αυτών των εκδηλώσεων, θα προτείνω τρόπους οργάνωσής τους και θα καταλήξω με ένα παράδειγμα – μελέτη περίπτωσης. Υπενθυμίζεται ότι διατηρώ την ιδιότητα του «Υπεύθυνου Επιστημονικών Δράσεων» του Συλλόγου – στο Άρθρο 11 («ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ») του Καταστατικού προβλέπεται θέση «Συμβούλου Συνεδρίων και Επιμόρφωσης» - τίτλος που μπορεί να φαίνεται εντυπωσιακός, όμως απουσιάζει η περιγραφή καθηκόντων και αρμοδιοτήτων στο Καταστατικό του Συλλόγου (Άρθρο 12, «ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ»). Η έλλειψη αυτή δεν μπορεί παρά να οδηγεί στη σύγχυση μεταξύ των ρόλων των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου και, κατ’ επέκταση, να συμβάλλει στη δυσλειτουργία του Συλλόγου.

Για παράδειγμα, για τη διοργάνωση εκδήλωσης, ποια καθήκοντα και αρμοδιότητες μοιράζονται μεταξύ του/της «Υπεύθυνου-ης Επιστημονικών  Δράσεων» («Συμβούλου Συνεδρίων και Επιμόρφωσης») και του/της «Υπεύθυνου-ης Δημοσίων Σχέσεων» («Συμβούλου Δημοσίων Σχέσεων»); Επίσης, η παραπάνω έλλειψη, είναι ένας από τους πολλούς λόγους για τους οποίους ο ανεξάρτητος συνδυασμός μας «Προοπτική για την Κοινωνιολογία» έχει ζητήσει εδώ και μήνες Καταστατική Γενική Συνέλευση. Το παρόν κείμενο μπορεί να διαβαστεί και ως μια πρώτη συμβολή στην ανάδειξη των καθηκόντων και αρμοδιοτήτων που θα μπορούσε να έχει – μεταξύ άλλων – ο/η Υπεύθυνος-η Επιστημονικών Δράσεων.

Η διοργάνωση μιας εκδήλωσης κρίνεται «επιτυχής» αν οι στόχοι της – οι οποίοι έχουν τεθεί με σαφήνεια από την αρχή - έχουν επιτευχθεί μετά το πέρας της. Πιθανοί στόχοι εκδηλώσεων επιστημονικού, εκπαιδευτικού ή/και συνδικαλιστικού περιεχομένου (ημερίδων, συνεδρίων) του Συλλόγου:

  • Παρουσίαση νεότερων εξελίξεων/τάσεων στην επιστημονική έρευνα/μελέτη ενός ή περισσότερων αντικειμένου-ων και ανταλλαγή απόψεων.
  • Εκπαίδευση/μεταφορά τεχνογνωσίας (σε περίπτωση που προβλέπεται η διοργάνωση ολιγόωρου-ων Εκπαιδευτικού-ων Εργαστηρίου-ων στο πλαίσιο της εκδήλωσης).
  • Ενημέρωση και ευαισθητοποίηση της ευρύτερης κοινωνίας αναφορικά με ένα κοινωνικό φαινόμενο/ζήτημα.
  • Δικτύωση μεταξύ του Συλλόγου και φορέων της ακαδημαϊκής-ερευνητικής κοινότητας, της κοινωνίας των πολιτών, Ανεξάρτητων Αρχών, της Πολιτείας. Δημόσια παρουσίαση, προβολή, προώθηση θέσεων/προτάσεων του Συλλόγου – είτε αναφορικά με ένα κοινωνικό φαινόμενο/πρόβλημα/ζήτημα είτε με ζήτημα-τα που αφορά-ούν την (προπτυχιακή, μεταπτυχιακή, διδακτορική) εκπαίδευση, την έρευνα, τα επαγγελματικά δικαιώματα ή/και τις επαγγελματικές προοπτικές των Κοινωνιολόγων - και διεκδίκησης (δημόσιων) δεσμεύσεων από εκπροσώπους της κυβέρνησης ή/και κοινοβουλευτικών κομμάτων (που συμμετέχουν σε σχετικές Μόνιμες Επιτροπές της Βουλής) – που θα έχουν κληθεί στην εκδήλωση – να υιοθετήσουν/στηρίξουν αυτές τις θέσεις ή προτάσεις. Στο σημείο αυτό, ας μου επιτραπεί μια παρένθεση: ένας επιστημονικός/επαγγελματικός Σύλλογος, για να διατηρήσει τα κύρος του, την αξιοπιστία του, τον ενωτικό/αντιπροσωπευτικό χαρακτήρα του και, ταυτόχρονα, να έχει περισσότερες πιθανότητες  να επιτύχει τους στόχους του, οφείλει να μην ταυτίζεται με συγκεκριμένους πολιτικούς (κομματικούς)-ιδεολογικούς χώρους, να συνομιλεί με την εκάστοτε κυβέρνηση και τα άλλα πολιτικά κόμματα που εκπροσωπούνται στο κοινοβούλιο, προβάλλοντας και υποστηρίζοντας τις θέσεις και τις προτάσεις του, με κάθε νόμιμο και θεμιτό μέσο. Αυτό δεν σημαίνει σε καμία περίπτωση ότι, ο Σύλλογος υιοθετεί μια αξιακά «ουδέτερη» ή άκρως «απολιτίκ» στάση. Οποιουδήποτε είδους φορέας και εκφραστής αντιλήψεων που αντιβαίνουν στο Κράτος Δικαίου, στα Ανθρώπινα Δικαιώματα, στο Σύνταγμα και στους Νόμους της χώρας είναι – και πρέπει να παραμείνει – αυτονόητο ότι δεν μπορεί να συνεργάζεται ή να συνομιλεί με το Σύλλογο.  Η διοργάνωση εκδηλώσεων – και μάλιστα μέσω της συμμετοχής σε αυτήν θεσμικών παραγόντων και εκπροσώπων κέντρων λήψης αποφάσεων – μπορεί να είναι μια αρκετά αποτελεσματική μέθοδος προάσπισης των επαγγελματικών δικαιωμάτων και βελτίωσης των επαγγελματικών προοπτικών των Κοινωνιολόγων, ανάδειξης της σημαντικής συνεισφοράς της κοινωνιολογικής επιστήμης και του κοινωνιολογικού επαγγέλματος στην κατανόηση και αντιμετώπιση πληθώρας κοινωνικών φαινομένων και μετασχηματισμών, σε πολλά και διαφορετικά κοινωνικά περιβάλλοντα. Οι άλλες μέθοδοι αφορούν την αποστολή επιστολών προς το/τα αρμόδιο-α Υπουργείο-α ή/και Υπηρεσία-ες της Κράτους και ο προγραμματισμός συναντήσεων με υψηλόβαθμους θεσμικούς παράγοντες και στελέχη Υπηρεσιών του Κράτους, με σκοπό την υποβολή συγκεκριμένων προτάσεων/θέσεων/αιτημάτων και τη λήψη δεσμεύσεων.
Οι παραπάνω στόχοι δεν είναι αλληλο–αποκλειόμενοι. Μπορούν να συνυπάρχουν όλοι ή ορισμένοι από αυτούς. Στη  συνέχεια, θα περιγράψω με συντομία τα βήματα για τη διοργάνωση μιας εκδήλωσης.

Χρέη οργανωτικής επιτροπής της εκδήλωσης μπορούν να αναλάβουν μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου και συγκεκριμένα ο/η Υπεύθυνος-η Δημοσίων Σχέσεων και ο/η Υπεύθυνος-η Επιστημονικών Δράσεων, με τη συνδρομή μελών του Συλλόγου που έχουν σχετική εμπειρία στη διοργάνωση ανάλογων εκδηλώσεων. Αν στο Διοικητικό Συμβούλιο εκπροσωπούνται από δύο συνδυασμοί και άνω, τότε θα πρέπει κάθε συνδυασμός να εκπροσωπείται από ένα μέλος της στην οργανωτική επιτροπή. Οι λόγοι είναι προφανείς: έτσι, η εκδήλωση να εκφράζει ανάγκες/στόχους/προβληματισμούς/προτεραιότητες της Διοίκησης του Συλλόγου συνολικά και όχι κάποιου μεμονωμένου συνδυασμού, ενώ οικοδομείται (ή/και ενισχύεται) κλίμα διαλόγου και συνεργασίας.
  • Αξιολόγηση μόνο των περιλήψεων εισηγήσεων που έχουν κατατεθεί εγκαίρως (εντός συγκεκριμένου χρονικού διαστήματος) και τηρούν τους κανόνες που έχουν τεθεί από την οργανωτική επιτροπή (γα παράδειγμα, έκταση της περίληψης ή/και προτεινόμενη θεματική).
  • Επιλογή εισηγήσεων και κατάρτιση του προγράμματος της εκδήλωσης με βάση αντικειμενικά-επιστημονικά και πρακτικά κριτήρια και, συγκεκριμένα: βαθμός συσχέτισης της εισήγησης/παρουσίασης με το (κεντρικό) θέμα (ή θεματική-ες) της εκδήλωσης, ύπαρξη σχετικής ακαδημαϊκής-ερευνητικής ή/και επαγγελματικής εμπειρίας του/της εισηγητή/εισηγήτριας (η πρόταση εισήγησης/παρουσίασης ή συμμετοχής ως Εκπαιδευτής/Εκπαιδεύτριας σε Εργαστήριο θα συνοδεύεται από σύντομο βιογραφικό σημείωμα), αριθμός δηλωμένων συμμετοχών συνολικά και ανά θεματική.
Σε περίπτωση συγκέντρωσης ιδιαίτερα μεγάλου αριθμού αξιόλογων προτάσεων, τότε θα δίνεται σειρά προτεραιότητας (ημερομηνία εκδήλωσης ενδιαφέροντος).
Παραπάνω, παρουσιάστηκε η διαδικασία επιλογής εισηγητών ή/και εκπαιδευτών, μέσω ανοιχτής πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος. Μια άλλη συνηθισμένη μέθοδος επιλογής είναι αυτή της απευθείας ανάθεσης/επιλογής. Η κρίσιμη – και προφανής – διαφορά, είναι η αναζήτηση και εύρεση εισηγητών ή εκπαιδευτών από την οργανωτική ή/και την επιστημονική επιτροπή, χωρίς τη διαδικασία συγκέντρωσης και αξιολόγησης προτάσεων.

Τα πλεονεκτήματα της μεθόδου απευθείας ανάθεσης/επιλογής είναι σημαντικά και αφορούν κυρίως, την αυξημένη ταχύτητα διοργάνωσης μιας εκδήλωσης, λόγω της μη ύπαρξης διαδικασίας συγκέντρωσης και αξιολόγηση προτάσεων. Ένα άλλο σημαντικό πλεονέκτημα είναι η δυνατότητα αναζήτησης και επιλογής έμπειρων εισηγητών ή/και εκπαιδευτών από μια μεγάλη δεξαμενή δυνητικών υποψηφίων και όχι μόνο μεταξύ όσων έχουν δηλώσει συμμετοχή ως εισηγητές ή/και εκπαιδευτές. Από την άλλη πλευρά, ένα βασικό μειονέκτημα είναι ότι δεν δίνεται δυνατότητα σε πιθανούς-ες ενδιαφερόμενους-ες – μέλη και μη του Συλλόγου – να διεκδικήσουν μια από τις θέσεις εισηγητών/εκπαιδευτών κι έτσι, να καταθέσουν (αναλυτικά) τις εμπειρίες τους, τους προβληματισμούς τους,  τις προτάσεις τους, να παρουσιάσουν/προβάλουν την έργο τους ή/και να μεταφέρουν την τεχνογνωσία τους.

Ενδεχομένως, η καλύτερη μέθοδος επιλογής εισηγητών/εκπαιδευτών να είναι η συνδυαστική. Με τη μέθοδο αυτή, αφενός μεν χρειάζεται περισσότερος χρόνος για τη διοργάνωσης της εκδήλωσης, αφετέρου συνδυάζονται δύο σημαντικά πλεονεκτήματα των δύο προαναφερθέντων μεθόδων:
  • Απευθείας επιλογή μικρού αριθμού κεντρικών εισηγητών ή ειδικών-εκπαιδευτών (key speakers/experts), εγνωσμένης επιστημονικής, ερευνητικής και επαγγελματικής εμπειρία σχετικά με το (κεντρικό) θέμα της εκδήλωσης (ή/και των θεματικών του).
  • Επιλογή των υπόλοιπων εισηγητών ή/και εκπαιδευτών, μέσω της ανοιχτής πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος που περιγράφηκε παραπάνω, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα σε μέλη και μη του Συλλόγου να διεκδικήσουν μια από τις προβλεπόμενες θέσεις.
Θα κλείσω το κείμενο μου, κάνοντας μια μελέτη περίπτωσης και συγκεκριμένα τη διοργάνωση εκδήλωσης σχετικά με το προσφυγικό ζήτημα, ένα ζήτημα που βρίσκεται – δικαίως – διαρκώς ψηλά στην επικαιρότητα. Η εκδήλωση μπορεί να έχει τους τέσσερις προαναφερθέντες στόχους οι οποίοι – έπειτα από σχετική προσαρμογή – είναι οι εξής:
  • Παρουσίαση πρόσφατων ή σύγχρονων μελετών κοινωνιολογικού χαρακτήρα σχετικά με την αντιμετώπιση του προσφυγικού ζητήματος στην Ελλάδα ή/και στην υπόλοιπη Ευρώπη.
  • Δικτύωση μεταξύ του Συλλόγου και φορέων της ακαδημαϊκής-ερευνητικής κοινότητας, της κοινωνίας των πολιτών, Ανεξάρτητων Αρχών, της Πολιτείας που θα κληθούν να εκπροσωπηθούν ή/και να συμμετάσχουν στην εκδήλωση: για παράδειγμα, Υπουργείο Μεταναστευτικής Πολιτικής, Υπηρεσία Ασύλου, Συνήγορος του Πολίτη, Εθνική Επιτροπή για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, αρμόδιες δομές/υπηρεσίες φορέων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ανθρωπιστικές Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, ακαδημαϊκοί και ερευνητές στο πεδίο της μετανάστευσης.
  • Δημόσια παρουσίαση, προβολή, προώθηση προτάσεων πολιτικής του Συλλόγου – αναφορικά με την αντιμετώπιση της προσφυγικής κρίσης – αλλά και ανάδειξη του ρόλου των κοινωνικών επιστημόνων – και ειδικότερα των κοινωνιολόγων – στην έρευνα, ερμηνεία και αντιμετώπιση του προσφυγικού ζητήματος - καθώς και στην παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών – προς τους αρμόδιους κυβερνητικούς και άλλους φορείς της πολιτείας.
  • Διοργάνωση ολιγόωρου Εκπαιδευτικού Εργαστηρίου στο πλαίσιο της εκδήλωσης με αντικείμενο την υποδοχή αιτούντων άσυλο, τη διάγνωση αναγκών, τη διαδικασία παραπομπής  σε εξειδικευμένους φορείς, την παροχή υποστηρικτικών υπηρεσιών κλπ. από κοινωνιολόγους που εργάζονται σε σχετικές δομές/υπηρεσίες φορέων της κοινωνίας των πολιτών. 
Οι θεματικές ενότητες της εκδήλωσης θα μπορούσαν να ταυτίζονται με ισάριθμες συνεδρίες. Αυτές θα μπορούσαν να είναι οι εξής:
  • «Η σύγχρονη κοινωνιολογική έρευνα για την προσφυγική κρίση», για παράδειγμα, με παρουσιάσεις πρόσφατων ή εκπονούμενων ερευνών/μελετών, διεπιστημονικές προσεγγίσεις, ζητήματα μεθόδου κλπ. (με τη συμμετοχή μελών της ακαδημαϊκής – ερευνητικής κοινότητας ή άλλων φορέων που έχουν διεξάγει σχετικές έρευνες).
  • «Η αντιμετώπιση του προσφυγικού ζητήματος στην Ελλάδα και στην Ευρώπη: προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής», για παράδειγμα, με παρουσίαση/κατάθεση προτάσεων εκ μέρους ποικίλων φορέων (π.χ. Ανεξάρτητες Αρχές, Υπηρεσία Ασύλου, ΜΚΟ κλπ.)
  • «Ο κοινωνιολόγος στο πεδίο», για παράδειγμα, με κατάθεση/ανταλλαγή απόψεων και εμπειριών μεταξύ κοινωνιολόγων που εργάζονται σε δομές/υπηρεσίες πρώτης υποδοχής, καταγραφής, υποστήριξης ή εξέτασης αιτημάτων ασύλου (Υπηρεσία Ασύλου, ΜΚΟ κλπ.).
Οι εισηγητές των συνεδριών θα έχουν επιλεγεί μέσω ανοιχτής πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος. Πριν ή μεταξύ των συνεδριών θα πραγματοποιηθούν εισηγήσεις/παρουσιάσεις από δύο έως τρεις - προσκεκλημένους - βασικούς εισηγητές/ειδικούς (key speakers/experts), οι οποίοι από τη θέση τους ή/και από την έρευνά τους, κλήθηκαν να παίξουν σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση της προσφυγικής: για παράδειγμα, μεταξύ αυτών θα μπορούσαν να περιλαμβάνονται υψηλόβαθμο στέλεχος της Υπηρεσίας Ασύλου, της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες ή/και της ακαδημαϊκής/ερευνητικής κοινότητας με σημαντική εμπειρία κι έρευνα στο αντικείμενο.

Όλες οι συνεδρίες θα έχουν ίση διάρκεια και σε κάθε μια από αυτές θα συμμετέχουν 4 εισηγητές, ενώ θα προβλέπεται χρονικό διάστημα για συζητήσεις/παρατηρήσεις. Παράλληλα, ή μετά την ολοκλήρωση των συνεδριών, θα υλοποιηθεί ολιγόωρο (3ωρο) Εκπαιδευτικό Εργαστήριο, με τη συμμετοχή εισηγητών από τις παραπάνω θεματικές ή/και ξεχωριστά επιλεγμένους εκπαιδευτές, αξιοποιώντας μεθόδους εκπαίδευσης ενηλίκων. Για τη μέγιστη δυνατή προσέλευση, η εκδήλωση μπορεί να ξεκινήσει απόγευμα Παρασκευής και να ολοκληρωθεί το μεσημέρι της επόμενης μέρας ή να ξεκινήσει πρωί Σαββάτου και να ολοκληρωθεί την ίδια ημέρα το απόγευμα. Μια άλλα εναλλακτική είναι η ελαφρά μείωση του αριθμού των εισηγητών – για παράδειγμα, 3 εισηγητές ανά συνεδρία – ή/και η μη διεξαγωγή του Εκπαιδευτικού Εργαστηρίου ή η διεξαγωγή αυτού παράλληλα με τις συνεδρίες και όχι πριν ή μετά από αυτές): στην περίπτωση αυτή, η εκδήλωση θα μπορούσε να ξεκινήσει νωρίς το απόγευμα της Παρασκευής και να ολοκληρωθεί το βράδυ της ίδια ημέρας. Η επιλογή αυτή μειονεκτήματα και πλεονεκτήματα: το βασικό μειονέκτημα είναι η μείωση των εισηγητών – άρα ο περιορισμός των αριθμού των ατόμων που θα μπορούσαν να συμβάλλουν σε έναν ακόμα και πιο ευρύ κι ενδεχομένως ακόμα πιο αντιπροσωπευτικό και πλούσιο διάλογο - ενώ τα πλεονεκτήματα αφορούν πρακτικά ζητήματα και συγκεκριμένα τη μεγαλύτερη ευκολία εύρεσης χώρους ή/και χαμηλότερου κόστους ενοικίασης (αν δεν διατίθεται δωρεάν).

Κατά την έναρξη της εκδήλωσης, θα υπάρχει δυνατότητα να απευθύνουν χαιρετισμό ή να κάνουν σύντομη εισήγηση εκπρόσωποι της κυβέρνησης, βουλευτών άλλων κομμάτων που συμμετέχουν σε αρμόδιες σχετικές επιτροπές της Βουλής. Η εκδήλωση θα κλείσει με κατάθεση συμπερασμάτων από την επιστημονική επιτροπή της εκδήλωσης, καθώς και των επίσημων θέσεων του Συλλόγου και προτάσεων αυτού προς την Πολιτεία.

Συνοψίζοντας, οι εκδηλώσεις του Συλλόγου Ελλήνων Κοινωνιολόγων, με καλή οργάνωση, σαφείς και οριοθετημένους στόχους, διασφάλιση μέγιστης δυνατής συμμετοχής συναδέλφων – μελών και μη του Συλλόγου - νοοτροπία εξωστρέφειας, πλουραλισμού και ανοιχτού διαλόγου μπορούν να επιφέρουν πολλαπλά θετικά αποτελέσματα: ανάδειξη των εφαρμογών της κοινωνιολογικής επιστήμης και έρευνας για την κατανόηση και αντιμετώπιση σύγχρονων κοινωνικών ζητημάτων – και, κατ’ επέκταση, ανάδειξη και των επαγγελματικών διεξόδων των Κοινωνιολόγων, δικτύωση και συνεργασία με φορείς του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα με στόχο την αντιμετώπιση κοινωνικών φαινομένων και μετασχηματισμών και, ταυτόχρονα, περισσότερες ευκαιρίες για επιμόρφωση ή/και απασχόληση συναδέλφων, θετική προβολή και αναβάθμιση του κύρους του Συλλόγου στην ευρύτερη κοινωνία μέσω της εποικοδομητικής συμμετοχής στον δημόσιο διάλογο για όσα ζητήματα απασχολούν τη σύγχρονη ελληνική – και όχι μόνο κοινωνία,  συνεχής βελτίωση των προσόντων και επικαιροποίηση των γνώσεων των Κοινωνιολόγων, προάσπιση επαγγελματικών δικαιωμάτων Κοινωνιολόγων, παρουσίαση/προβολή αιτημάτων και αναγκών αναφορικά με την εκπαίδευση, κατάρτιση και απασχόληση των Κοινωνιολόγων.


Πέμπτη 8 Δεκεμβρίου 2016

Απαντήσεις σε (εύλογα) ερωτήματα συναδέλφου, εν όψει των εκλογών.

Του Θανάση Θεοφιλόπουλου,
μέλους συνδυασμού "Προοπτική για την Κοινωνιολογία".

Αφορμή σύνταξης του κειμένου αυτού είναι η ανάρτηση ενός συναδέλφου Κοινωνιολόγου την 8η Δεκεμβρίου 2016 σε ομάδα του Facebook, σχετικά με τις επικείμενες εκλογές για το Δ.Σ. του Συλλόγου Ελλήνων Κοινωνιολόγων (18/12/2016). Παραθέτω αυτούσιο το κείμενο του συναδέλφου, διατηρώντας τη σύνταξη και την ορθογραφία του:

«Θα μου επιτρέψετε να κάνω ένα σύντομο σχολιασμό σχετικά με τις επικείμενες εκλογές του Συλλόγου.
Το κλίμα είναι τεταμένο και το επίπεδο της συζήτησης χαμηλό, τόσο χαμηλό που δεν αρμόζει σε επιστημονικό σωματείο.
Από τη μια έχουμε ένα απερχόμενο ΔΣ το οποίο ακόμα και σήμερα, 10 μέρες πριν τις εκλογές δεν έχει προβεί σε έναν επί της ουσίας απολογισμό της θητείας του παρά μόνο γενικόλογες τοποθετήσεις για θυσίες, κόπους και δυσκολίες και μπόλικη επίθεση στο άλλο ψηφοδέλτιο.
Από την άλλη, αντί να ακούσουμε προτάσεις, συγκεκριμένες τοποθετήσεις πάνω σε συγκεκριμένα ζητήματα, βλέπουμε μια ανταλλαγή χαρακτηρισμών που θυμίζει κακής ποιότητας δικομματισμό.
Ως εκ τούτου, για να μην περιστρέφομαι γύρω από την αρνητική όψη της μέχρι τώρα προεκλογικής περιόδου, θα ήθελα να θέσω από εδώ ορισμένα ζητήματα που θεωρώ σοβαρά και όποιος/α από τους/τις υποψήφιους/ες έχει τη διάθεση να απαντήσει -επί της ουσίας όμως, όχι με ευχολόγια για ενότητες κτλ.- ας το κάνει:
1. Διασφάλιση δικαιωμάτων εργαζόμενων Κοινωνιολόγων. Τι μπορούμε και τι πρέπει να κάνουμε ώστε να διασφαλιστούν τα δικαιώματά μας; Πως μπορεί ο Σύλλογος να προχωρήσει άμεσα στην απόκτηση ξεκάθαρης εργασιακής ταυτότητας του Κοινωνιολόγου; Μπορούμε και αν ναι πότε και πως να έχουμε καθηκοντολόγιο;
2. Άνεργοι Κοινωνιολόγοι: Μέτρα στήριξης των άνεργων συναδέλφων μας.
3. Οργάνωση και λειτουργία επιτροπών του Συλλόγου. Ποιες επιτροπές πιστεύετε ότι μπορούν και χρειάζεται να λειτουργήσουν εντός του Συλλόγου. Να λειτουργήσουν όμως, όχι απλά να οριστούν.
4. Εξωστρέφεια Συλλόγου. Κρίνεται απαραίτητο από όλους ότι τα μέσα που διαθέτει ο ΣΕΚ (ιστοσελίδα, λογαριασμοί, Περιοδικό) χρειάζονται ανανέωση ή δημιουργία από την αρχή;
5. Ταυτότητα Συλλόγου. Τι θέση θα πάρουμε ως Σύλλογος σε μεγάλα ζητήματα όπως η οικονομική κρίση, το προσφυγικό, η άνοδος της ξενοφοβίας και του φασισμού; Πως; Με ποιους τρόπους θα παρέμβουμε εκτός από απλές αναφορές;
6. Κινητοποίηση μελών. Κανείς δεν είναι ικανοποιημένος από τη συμμετοχή των μελών του Συλλόγου. Γιατί όμως υπάρχει αυτή η κατάσταση; Τι μπορούμε να κάνουμε για να αντιστραφεί;
7. Εκπαίδευση. Θα συνεχίσει η δουλειά που έγινε όλα τα προηγούμενα χρόνια προκειμένου να αναβαθμιστεί ο ρόλος της Κοινωνιολογίας στο σχολείο; Και αν ναι, με ποιους τρόπους και ποιους στόχους.
Θα παρακαλούσα αν μπει κάποιος/α στον κόπο να απαντήσει, να το κάνει με συγκεκριμένες προτάσεις. Προσωπικά βαρέθηκα να ακούω γενικόλογα σχόλια, κριτικές, ευχολόγια και επικλήσεις στην ενότητα.
Ευχαριστώ προκαταβολικά!».

Το κείμενο αυτό θέτει ορισμένα εύλογα ερωτήματα και είμαι σίγουρος ότι πολλοί-ες συνάδελφοι Κοινωνιολόγοι έχουν ακριβώς τα ίδια ή παρόμοια ερωτήματα. Ανταποκρινόμενος στο κάλεσμα και στην αγωνία του συναδέλφου μας, θα προσπαθήσω να απαντήσω στα ερωτήματα αλλά και στις εκτιμήσεις του, με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη συντομία και ταυτόχρονα σαφήνεια.

Αρχικά, θα ήθελα να απαντήσω στην εκτίμηση του συναδέλφου μας ότι ¨αντί να ακούσουμε προτάσεις, συγκεκριμένες τοποθετήσεις πάνω σε συγκεκριμένα ζητήματα, βλέπουμε μια ανταλλαγή χαρακτηρισμών που θυμίζει κακής ποιότητας δικομματισμό¨.

Ο ανεξάρτητος συνδυασμός μας έχει ήδη παρουσιάσει δημόσια – για πρώτη φορά στην ιστορία του Συλλόγου μας – ένα Όραμα για τον Σ.Ε.Κ. και ένα αναλυτικό Πρόγραμμα Θέσεων, με δύο βασικούς άξονες: «Προώθηση Επιστημονικών και Επαγγελματικών ζητημάτων» και «Πλήρης αναδιοργάνωση του Συλλόγου Ελλήνων Κοινωνιολόγων». Ο συνδυασμός μας δεν έχει κάποια κρυφή ατζέντα ούτε – ακόμα χειρότερα – ανύπαρκτη ατζέντα. Έχει θέσει συγκεκριμένους και υλοποιήσιμους στόχους. Οι στόχοι αυτοί δημοσιοποιήθηκαν και τέθηκαν στην κρίση όλων των συναδέλφων μας. Για την υλοποίηση των στόχων αυτών θα λογοδοτήσουμε, αν με το αποτέλεσμα των εκλογών της 18ης Δεκεμβρίου, έχουμε την μεγάλη τιμή και ευθύνη να αναλάβουμε τη Διοίκηση του Συλλόγου μας.

Όσον αφορά την ¨ανταλλαγή χαρακτηρισμών που θυμίζει κακής ποιότητας δικομματισμό¨, θα ήθελα να επισημάνω ότι, ο ανεξάρτητος συνδυασμός μας, μέσω των παρεμβάσεων του ζήτησε και ζητά την αυστηρή εφαρμογή του Καταστατικού του Συλλόγου μας και την πλήρη διασφάλιση της εγκυρότητας της εκλογικής διαδικασίας. Με αλλά λόγια ζητήσαμε και ζητάμε την τήρηση της νομιμότητας. Τίποτε λιγότερο, τίποτε περισσότερο. Επιλέξαμε να μην απαντήσουμε στις αβάσιμες κατηγορίες και στις συνεχείς συκοφαντικές επιθέσεις, οι οποίες, όχι μόνο πλήττουν το κύρος του Συλλόγου μας και διχάζουν τα μέλη του, αλλά φανερώνουν ένα σοβαρό έλλειμμα δημοκρατικής κουλτούρας και πλουραλισμού στο Σύλλογό μας: έντονη δυσανεξία σε κάθε αρνητική κριτική, στοχοποίηση και προσπάθεια διαπόμπευσης των διαφωνούντων με συκοφαντικούς χαρακτηρισμούς και φημολογίες, καχυποψία έναντι οποιασδήποτε πρωτοβουλίας ή συνεργασίας μελών – που δεν παραβιάζει το Καταστατικό – και προσπάθεια κατάπνιξης της ως δήθεν «διασπαστικής» κίνησης.

Περνώντας στα εξειδικευμένα ερωτήματα του συναδέλφου μας, θα πρέπει να σημειωθεί αρχικά ότι, για τη συντριπτική πλειοψηφία αυτών, υπάρχουν απαντήσεις στο Πρόγραμμά μας. Ας τα δούμε πιο αναλυτικά:

Ερώτηση:
«1. Διασφάλιση δικαιωμάτων εργαζόμενων Κοινωνιολόγων. Τι μπορούμε και τι πρέπει να κάνουμε ώστε να διασφαλιστούν τα δικαιώματά μας; Πως μπορεί ο Σύλλογος να προχωρήσει άμεσα στην απόκτηση ξεκάθαρης εργασιακής ταυτότητας του Κοινωνιολόγου; Μπορούμε και αν ναι πότε και πως να έχουμε καθηκοντολόγιο;»

Απάντηση:
Όπως αναφέρεται στο Πρόγραμμά μας, στις βασικές θέσεις και προτάσεις μας περιλαμβάνονται ¨Η δημιουργία καθηκοντολογίου (αναλυτική περιγραφή θέσης) από τον Σύλλογο Ελλήνων Κοινωνιολόγων, αξιοποιώντας την ελληνική και διεθνή εμπειρία, σε συνεργασία με την ακαδημαϊκή-ερευνητική κοινότητα και κάθε άλλο κοινωνιολογικό φορέα στην Ελλάδα και το εξωτερικό¨ και ¨Η προάσπιση και διεκδίκηση επέκτασης επαγγελματικών δικαιωμάτων Κοινωνιολόγων, με βάση την ελληνική και διεθνή εμπειρία¨.

Για την υλοποίηση των παραπάνω προτάσεων μπορεί να συσταθεί ειδική ομάδα εργασίας, αποτελούμενη από μέλη του Συλλόγου μας. Η ομάδα αυτή – που λειτουργεί υπό την εποπτεία του Δ.Σ. του Σ.Ε.Κ. και επιστημονικού υπεύθυνου-ης – θα συνεργαστεί με τα τρία Πανεπιστημιακά Τμήματα Κοινωνιολογίας της χώρας μας και την Ελληνική Κοινωνιολογική Εταιρεία, με σκοπό τη σύνταξη αναλυτικού Οδηγού με πλήρη περιγραφή της θέσης μας (job description) / καθηκοντολόγιο. Ο Οδηγός αυτός, αφού συνταχθεί, θα εγκριθεί από τον κεντρικό φορέα υλοποίησης (Σ.Ε.Κ.) και θα κατατεθεί σε όλα τα (αρμόδια) Υπουργεία - και σε άλλους φορείς και υπηρεσίες του δημόσιου τομέα - με αίτημα τη διασφάλιση των επαγγελματικών μας δικαιωμάτων αλλά και την επέκταση αυτών. Επίσης, ο Οδηγός θα είναι διαθέσιμος σε ηλεκτρονική μορφή σε κάθε συνάδελφό μας.

Τέλος, όπως αναφέρεται στο Πρόγραμμά μας, μία από τις βασικές θέσεις και προτάσεις μας είναι: ¨Η διεκδίκηση της πλήρους αναβάθμισης του επιπέδου των προγραμμάτων προπτυχιακής εκπαίδευσης των Κοινωνιολόγων στην Ελλάδα, με σκοπό την ουσιαστική διασύνδεση εκπαίδευσης και αγοράς εργασίας με προγράμματα σπουδών που ανταποκρίνονται στη σύγχρονη αγορά εργασίας και, κατ’ επέκταση, τη σταδιακή βελτίωση των επαγγελματικών τους προοπτικών και την απορρόφηση τους (μείωση ανεργίας και ετεροαπασχόλησης): παιδαγωγική επάρκεια αποφοίτων, υποχρεωτική πτυχιακή εργασία για όλους-ες, υποχρεωτική πρακτική άσκηση για όλους-ες, περισσότερα εργαστηριακά μαθήματα, μεγαλύτερη έμφαση σε διδασκαλία μεθόδων επιστημονικής έρευνας (στατιστική ανάλυση, ποσοτικές και ποιοτικές μέθοδοι)¨. Η αναβάθμιση αυτή είναι ζωτικής σημασίας για την διασφάλιση και επέκταση των επαγγελματικών μας δικαιωμάτων.

Ερώτηση:
«2. Άνεργοι Κοινωνιολόγοι: Μέτρα στήριξης των άνεργων συναδέλφων μας».

Απάντηση:
Όπως αναφέρεται στο Πρόγραμμά μας, μια από τις βασικές θέσεις και προτάσεις μας είναι: ¨Υπηρεσίες και εκπαιδευτικά προγράμματα από μέλη του Συλλόγου ή/και σε συνεργασία με άλλα φυσικά ή/και νομικά πρόσωπα για μέλη του Συλλόγου: επιμορφωτικά σεμινάρια σε διάφορους πεδία και τομείς, προγράμματα συμβουλευτικής απασχόλησης κ.ά. Οι εκπαιδευόμενοι-ες θα λαμβάνουν σχετική Βεβαίωση Επιμόρφωσης, ενώ οι εκπαιδευτές/εκπαιδεύτριες (ή σύμβουλοι) – εφόσον το επιθυμούν - θα λαμβάνουν σχετική Βεβαίωση Προϋπηρεσίας ή/και Συστατική Επιστολή από τον Σ.Ε.Κ.¨. Επίσης, σύμφωνα με το Πρόγραμμά μας, στις βασικές θέσεις και προτάσεις μας περιλαμβάνεται: ¨Η διεκδίκηση βαθέων τομών στον χώρο της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης με σκοπό τη μείωση της ανεργίας και της ετεροαπασχόλησης των κοινωνιολόγων και της εξοικονόμησης δαπανών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για άλλες μείζονες ανάγκες, όπως προγράμματα υποτροφιών και στέγασης φοιτητών και αύξηση χρηματοδοτήσεων για επιστημονική έρευνα¨.

Όσον αφορά ειδικά τους/τις ανέργους-ες συναδέλφους μας, η υποστήριξη αυτών από τον Σύλλογο μας θα μπορούσε να κινηθεί πάνω στους εξής τέσσερις άξονες:
·       Ενίσχυση τυπικών προσόντων: Διοργάνωση πολύωρων προγραμμάτων επιμόρφωσης/επικαιροποίησης γνώσεων, με τη συνδρομή μελών του Συλλόγου μας (εκπαιδευτών ενηλίκων, διδακτόρων, πανεπιστημιακών καθηγητών κ.ά.), με σκοπό την αναβάθμιση των προσόντων ειδικά των ανέργων συναδέλφων μας, ώστε να βελτιώσουν σημαντικά τις πιθανότητες (επαν)ένταξης τους στην αγορά εργασίας. Η συμμετοχή στα προγράμματα θα είναι δωρεάν για όλα τα εγγεγραμμένα μέλη του Συλλόγου μας, θα χορηγούνται βεβαιώσεις επιμόρφωσης ενώ θα διατηρούνται υψηλά στάνταρ (μέγιστος αριθμός απουσιών, παροχή σημειώσεων κ.λπ.). Παράλληλα, οι εκπαιδευτές/εκπαιδεύτριες θα λαμβάνουν από τον Σύλλογό μας σχετική βεβαίωση εκπαιδευτικής εμπειρίας και συστατική επιστολή, με στόχο να την αξιοποιήσουν στη δική τους επαγγελματική πορεία.
·       Συμβουλευτική απασχόλησης: Διοργάνωση ομαδικών συνεδριών συμβουλευτικής απασχόλησης – τεχνικές αναζήτησης εργασίας, σύνταξη βιογραφικού σημειώματος και συνοδευτικής επιστολής, προετοιμασία για τη συνέντευξη επιλογής κ.ά. - για τα άνεργα μέλη του Συλλόγου μας, από συναδέλφους μας που εργάζονται ως σύμβουλοι απασχόλησης. Όπως και στην προηγούμενη περίπτωση, οι σύμβουλοι απασχόλησης θα λαμβάνουν από τον Σύλλογό μας σχετική βεβαίωση εμπειρίας στη συμβουλευτική και συστατική επιστολή, με στόχο να την αξιοποιήσουν στη δική τους επαγγελματική πορεία.
·       Ενημέρωση και προάσπιση επαγγελματικών δικαιωμάτων: Συνεχής παρακολούθηση προκηρύξεων και προσκλήσεων εκδήλωσης ενδιαφέροντος στον δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα και ενημέρωση των συναδέλφων μας, μέσω ειδικής ενότητας στην ιστοσελίδα μας, άμεση διερεύνηση καταγγελιών μελών μας για παράνομες/καταχρηστικές απολύσεις ή αποκλεισμούς από διαγωνισμούς του δημοσίου τομέα ή από προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος στον ιδιωτικό τομέα και, κυρίως, ολοκλήρωση του προαναφερθέντος Οδηγού με πλήρη περιγραφή της θέσης μας (job description) και κοινοποίησή του σε όλα τα αρμόδια Υπουργεία αλλά και σε άλλους φορείς και υπηρεσίες του δημόσιου τομέα.
·       Διεκδίκηση αναβάθμισης/βελτίωσης προπτυχιακής εκπαίδευσης κοινωνιολόγων: Διεκδικούμε – σε συνεργασία με τα Πανεπιστημιακά Τμήματα Κοινωνιολογίας – την αναβάθμιση και βελτίωση της εκπαίδευσης των μελλοντικών συναδέλφων μας, με στόχο την απόκτηση γνώσεων και δεξιοτήτων - ήδη από το προπτυχιακό στάδιο – που να ανταποκρίνονται στην αγορά εργασίας: απόκτηση παιδαγωγικής επάρκειας, υποχρεωτική και τουλάχιστον εξάμηνης διάρκειας πρακτική άσκηση για όλους-ες, πολύ μεγαλύτερη έμφαση στην εκμάθηση εφαρμογής ποσοτικών και ποιοτικών μεθόδων κοινωνιολογικής έρευνας, σεμινάρια σχεδιασμού και υλοποίησης Έργων κ.λπ.

Ερώτηση:
«3. Οργάνωση και λειτουργία επιτροπών του Συλλόγου. Ποιες επιτροπές πιστεύετε ότι μπορούν και χρειάζεται να λειτουργήσουν εντός του Συλλόγου. Να λειτουργήσουν όμως, όχι απλά να οριστούν».

Απάντηση:
Η μόνη επιτροπή που σημειώνει (σημαντική) δραστηριότητα στον Σύλλογό μας είναι η Επιτροπή Παιδείας, ενισχύοντας έτσι τον διαδεδομένο ισχυρισμό περί μονοθεματικού χαρακτήρα του Σ.Ε.Κ. Ο χαρακτήρας αυτός επιβεβαιώνεται και από το περιεχόμενο της συντριπτικής πλειοψηφίας των εκδηλώσεων και των παρεμβάσεων του Συλλόγου μας.

Όπως αναφέρεται στο Πρόγραμμα του συνδυασμού μας, οραματιζόμαστε έναν Σύλλογο που ¨θα αφουγκράζεται τα αιτήματα και τις ανάγκες όλων ανεξαιρέτως των Κοινωνιολόγων στη χώρα μας¨. Επομένως, η λειτουργία της επιτροπής παιδείας θα συνεχιστεί, αλλά θα πρέπει να προστεθούν και άλλες επιτροπές σε όλους τους κρίσιμους τομείς όπου δραστηριοποιούνται κοινωνιολόγοι, όπως της Υγείας και Κοινωνικής Πρόνοιας, της Εργασίας, της Πολιτικής Προστασίας/Δημόσιας Τάξης. Είναι αυτονόητο ότι επιτροπές μπορούν να συσταθούν κι έπειτα από σχετική εκδήλωση ενδιαφέροντος μελών μας και όχι μόνο όσες θα προτείνει εξ αρχής το Δ.Σ.

Οι επιτροπές αυτές δεν θα πρέπει να ασχολούνται αποκλειστικά με το δημόσιο τομέα αλλά και με τον ιδιωτικό, για παράδειγμα οι συνάδελφοι εργαζόμενοι-ες σε εταιρείες δημοσκοπήσεων, σε τμήματα διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού εταιρειών/επιχειρήσεων, σε μη κυβερνητικές οργανώσεις κ.λπ. Για καθεμιά από τις επιτροπές αυτές θα πρέπει να γίνει πρόσκληση προς όλα τα μέλη για ένταξη σε αυτήν.

Ερώτηση:
«4. Εξωστρέφεια Συλλόγου. Κρίνεται απαραίτητο από όλους ότι τα μέσα που διαθέτει ο ΣΕΚ (ιστοσελίδα, λογαριασμοί, Περιοδικό) χρειάζονται ανανέωση ή δημιουργία από την αρχή;».

Απάντηση:
Όπως αναφέρεται στο Πρόγραμμά μας, ο Συνδυασμός μας οραματίζεται έναν Σύλλογο ο οποίος – μεταξύ άλλων - ¨θα έχει εξωστρεφή χαρακτήρα και πνεύμα και θα επιδιώκει τη δικτύωση και τη συνεργασία με την ακαδημαϊκή-ερευνητική και την επαγγελματική κοινότητα στην Ελλάδα, με φορείς της κοινωνίας των πολιτών και με Ανεξάρτητες Αρχές, με κοινωφελείς οργανισμούς, με δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, πάντα με γνώμονα τη θετική προβολή και ανάδειξη της Επιστήμης μας και τη βελτίωση των επαγγελματικών προοπτικών των συναδέλφων μας¨.

Επίσης, ο Συνδυασμός μας, στο Πρόγραμμά του, προτείνει μεταξύ άλλων τη ¨Σύσταση ειδικών Τμημάτων για την πιο αποτελεσματική διοίκηση του Συλλόγου: Επικοινωνίας και Δημοσίων Σχέσεων, (…) Δικτύωσης και Διεθνών Επαφών κ.ά. Τα Τμήματα αυτά θα στελεχώνονται από μέλη του Σ.Ε.Κ. – με όσα έχουν σχετική εμπειρία και χρονική διαθεσιμότητα – και θα λειτουργούν υπό την εποπτεία ενός μέλους του Δ.Σ. (ανά Τμήμα). Τα συμμετέχοντα μέλη – εφόσον το επιθυμούν - θα λαμβάνουν σχετική Βεβαίωση προϋπηρεσίας ή/και Συστατική Επιστολή από τον Σ.Ε.Κ.¨.

Ακόμα, ο Συνδυασμός μας προτείνει την ¨Δημιουργία ηλεκτρονικού περιοδικού το οποίο θα εκδίδεται σε τακτικά χρονικά διαστήματα και θα αποτελεί ένα από τα μέσα επικοινωνίας του Σ.Ε.Κ. με την κοινωνία και σημαντική πηγή αναβάθμισης του κύρους του. Δεν θα εμπεριέχει νέα μόνο για τις δράσεις και εκδηλώσεις του Σ.Ε.Κ., αλλά και κείμενα μελών του Σ.Ε.Κ. Συγκεκριμένα, τα μέλη του Σ.Ε.Κ. θα έχουν τη δυνατότητα δημοσίευσης επιστημονικών άρθρων, παρουσίασης πορισμάτων ερευνών/μελετών, βιβλιοκριτικές/βιβλιοπαρουσιάσεις έργων (και) κοινωνιολογικού ενδιαφέροντος. Τέλος, η δυνατότητα διαφημίσεων σε αυτό (για παράδειγμα, εκδοτικών οίκων, κέντρων δια βίου μάθησης κ.λπ.), μπορεί να αποτελέσει μια πρόσθετη πηγή εσόδων για τον Σύλλογο ή/και εξασφάλισης προνομίων για τα μέλη του (για παράδειγμα, ειδικές εκπτώσεις με την επίδειξη κάρτα μέλους του Συλλόγου)¨.

Τέλος, όσον αφορά ειδικά την ιστοσελίδα του Σ.Ε.Κ. και τους λογαριασμούς του στα κοινωνικά δίκτυα, πρέπει να μπει ένα οριστικό τέλος στο χάος που επικρατεί – ο Σ.Ε.Κ. έχει δύο ομάδες στο Facebook, μία Σελίδα επίσης στο Facebook, μία ιστοσελίδα, ένα ιστολόγιο, χώρια τις ομάδες των Παραρτημάτων στο Facebook! – και, κυρίως, στις απαράδεκτου ύφους (και συχνά περιεχομένου) ανακοινώσεις του. Προτείνεται η δημιουργία μίας κεντρικής, επίσημης Σελίδας στο Facebook για τις επίσημες ανακοινώσεις του Συλλόγου μας, καθώς και η δημιουργία επίσημου λογαριασμού σε άλλα κοινωνικά δίκτυα: Twitter και LinkedIn. Οι ανακοινώσεις του Σ.Ε.Κ. θα δημοσιεύονται ταυτόχρονα στους τρεις αυτούς λογαριασμούς, οι οποίοι θα συνδεθούν μεταξύ τους.  

Η αξιοποίηση των κοινωνικών δικτύων είναι κρίσιμης σημασίας για τον Σύλλογό μας – αλλά και κάθε φορέα – στη σύγχρονη εποχή, καθώς δημιουργούνται και συντηρούνται δωρεάν και προσφέρουν άμεση ενημέρωση των ενδιαφερομένων - μέσω διαφόρων ηλεκτρονικών συσκευών - και δυνατότητα αλληλεπίδρασης μαζί τους. Όσον αφορά την ιστοσελίδα, αν κριθεί ασύμφορη η συντήρησή της, θα πρέπει να αναζητηθεί καλύτερη οικονομική προσφορά, με έσχατη εναλλακτική λύση τη διατήρηση του ιστολογίου, το περιεχόμενο όμως του οποίου θα πρέπει να βελτιωθεί και θα διασυνδεθεί με τους λογαριασμούς του Σ.Ε.Κ. στα κοινωνικά δίκτυα.

Τη συντήρηση όλων των παραπάνω διαύλων επικοινωνίας, θα αναλάβουν μέλη του Συλλόγου μας – όχι απαραιτήτως του Δ.Σ. – με αντικειμενικά κριτήρια: εξοικείωση με αυτές τις τεχνολογίες, δεξιότητες επικοινωνίας στον γραπτό και στον προφορικό λόγο, χρονική διαθεσιμότητα. Για την εργασία τους αυτή, τα μέλη του Συλλόγου μας θα λαμβάνουν σχετική βεβαίωση επαγγελματικής εμπειρίας και συστατική επιστολή. Το ίδιο θα ισχύει και για κάθε άλλο μέλος που θα προσφέρει εθελοντική εργασία στον Σύλλογό μας.

Ερώτηση:
«5. Ταυτότητα Συλλόγου. Τι θέση θα πάρουμε ως Σύλλογος σε μεγάλα ζητήματα όπως η οικονομική κρίση, το προσφυγικό, η άνοδος της ξενοφοβίας και του φασισμού; Πως; Με ποιους τρόπους θα παρέμβουμε εκτός από απλές αναφορές;».

Απάντηση:
Όπως αναφέρεται στο Πρόγραμμά μας, ο Συνδυασμός μας οραματίζεται έναν Σύλλογο που ¨θα εκφέρει λόγο έγκυρο, αξιόπιστο, επιστημονικά τεκμηριωμένο για όλα τα μείζονα κοινωνικά ζητήματα και φαινόμενα και δεν θα λαϊκίζει, ούτε θα εξυπηρετεί συγκεκριμένα πολιτικά-κομματικά συμφέροντα¨.

Πως μπορεί να γίνει αυτό; Μια πιο αναλυτική πρόταση είναι η εξής:
Για κάθε μείζον κοινωνικό ζήτημα, ο Σύλλογος μας θα επιχειρηματολογεί με σοβαρότητα και θα καταθέτει ολοκληρωμένες και επιστημονικά τεκμηριωμένες προτάσεις πολιτικής στο/στα αρμόδιο-α Υπουργείο-α, αλλά και στα μέλη των αρμόδιων Ειδικών Επιτροπών της Βουλής των Ελλήνων. Οι προτάσεις αυτές θα μπορούν να προέρχονται από ειδικές ομάδες εργασίας, αποτελούμενες αποκλειστικά από μέλη του Συλλόγου μας. Στις ομάδες αυτές θα εντάσσονται μέλη του Συλλόγου μας προαιρετικά και έπειτα από ανοιχτή πρόσκληση του Δ.Σ. του Συλλόγου μας προς όλα τα μέλη. Το τελικό κείμενο θα εγκρίνεται από το Δ.Σ. – κατά προτίμηση ομοφώνως - και θα κοινοποιείται αρμοδίως (βλ. παραπάνω), ενώ θα αναρτάται και στην ιστοσελίδα του Συλλόγου και σε όλους τους λογαριασμούς του στα κοινωνικά δίκτυα. Στο τελικό δημοσιευθέν κείμενο θα αναφέρονται πάντα τα ονόματα των συντακτών/συντακτριών.

Ακόμα, ο Σύλλογος μας θα διοργανώνει – ή θα συν-διοργανώνει με άλλους φορείς – ανοιχτές εκδηλώσεις (συνέδρια, ημερίδες) ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης, για όλα τα μείζονα κοινωνικά ζητήματα.  Εισηγητές/εισηγήτριες δεν θα είναι πλέον μόνο μέλη του Δ.Σ. και ειδικοί-ες προσκεκλημένοι-ες. Κάθε μέλος του Συλλόγου μας, θα μπορεί να συμμετάσχει με εισήγηση – έπειτα από σχετική πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος του Συλλόγου μας – κατά τα πρότυπα όλων των μεγάλων επιστημονικών φορέων/ιδρυμάτων που διοργανώνουν ανάλογου τύπου εκδηλώσεις. Πλέον, θα πρέπει να δίνεται η δυνατότητα στα μέλη του Συλλόγου μας να εκθέτουν αναλυτικά τις σκέψεις και προτάσεις τους ή/και να παρουσιάζουν - σχετικές με το εξεταζόμενο ζήτημα - προσωπικές τους έρευνες ή τμήματα αυτών.

Ακόμα, σχετικά κείμενα μελών του Συλλόγου μας θα δημοσιεύονται και σε σχετικά ειδικά αφιερώματα του ηλεκτρονικού περιοδικού του Συλλόγου μας (βλ. παραπάνω)  Τέλος, ο Σύλλογός μας μπορεί να ενημερώνει για τις επίσημες θέσεις ή/και εκδηλώσεις του - αναφορικά με μείζονα κοινωνικά ζητήματα - όλα τα ΜΜΕ, συντάσσοντας και αποστέλλοντας Δελτία Τύπου, συνοδεύοντας τα με τα σχετικά κείμενα προτάσεων.

Έτσι, το κύρος του Συλλόγου μας θα βελτιωθεί σημαντικά, καθώς θα πάψει να είναι σταθερά απών και θα εκφέρει επιστημονικά τεκμηριωμένο λόγο και θα καταθέτει ολοκληρωμένες προτάσεις πολιτικής. Θα καταστεί έτσι ένας έγκυρος, σοβαρός, αξιόπιστος συνομιλητής όλων των θεσμικών φορέων, εξέλιξη ιδιαίτερα θετική για το κύρος και τις προοπτικές της Επιστήμης και του Επαγγέλματος μας στη χώρα. Παράλληλα, θα δώσει τη δυνατότητα στα μέλη του να εκθέσουν τις απόψεις τους και να παρουσιάζουν το ερευνητικό τους έργο.

Ερώτηση:
«6. Κινητοποίηση μελών. Κανείς δεν είναι ικανοποιημένος από τη συμμετοχή των μελών του Συλλόγου. Γιατί όμως υπάρχει αυτή η κατάσταση; Τι μπορούμε να κάνουμε για να αντιστραφεί;».

Απάντηση:
Υπάρχουν πολλοί και διαφορετικοί λόγοι για την κατάσταση αυτή. Ενδεικτικά θα αναφέρω ότι μέχρι σήμερα:
·    συντηρείται σταθερά ο μονοθεματικός χαρακτήρας του Συλλόγου μας – στον οποίο αναφέρθηκα παραπάνω (βλ. Ερώτηση 3) – γεγονός που οδηγεί σε σοβαρό έλλειμμα αντιπροσώπευσης
·  καταρρακώνεται το κύρος του Συλλόγου μας, λόγω μιας ατελείωτης σειράς επικοινωνιακών «φάουλ» (για να είμαι επιεικής)
·   υπάρχει σοβαρό εσωτερικό έλλειμμα δημοκρατικού διαλόγου και πλουραλισμού (βλ. αρχή του κειμένου μου)
·       ο επίσημος λόγος του Συλλόγου έχει συχνά (αν όχι σχεδόν πάντα) έντονο ιδεολογικό στίγμα – το οποίο προφανώς πλήττει την επιστημονική εγκυρότητα του, ενώ διχάζει τα μέλη του, καθώς χάνεται ο υπερκομματικός και ενωτικός χαρακτήρας που θα πρέπει να έχει ένας επιστημονικός και εππαγγελαμιτκός Σύλλογός
·       μέλη του Συλλόγου μας που προσέφεραν ή ήθελαν να προσφέρουν στον Σύλλογό μας, ήρθαν αντιμέτωπα με καχυποψία, απαξιωτικές ή αχάριστες συμπεριφορές και, απογοητευμένα, αποστασιοποιήθηκαν
·       δεν δίνονται κίνητρα ένταξης στον Σύλλογό μας – για παράδειγμα, παροχή δυνατότητας απόκτησης επαγγελματικής εμπειρίας, κατάρτισης, υποστηρικτικές υπηρεσίες (π.χ. συμβουλευτική απασχόλησης), δημοσίευσης επιστημονικών άρθρων/εργασιών, απόκτησης συστατικών επιστολών αλλά κυρίως, απουσία μιας ολοκληρωμένης επικοινωνιακής στρατηγικής με την οποία θα τονίζεται ότι μόνο η ένταξη στον Σύλλογο και η ενεργός συμμετοχή στις δράσεις/εκδηλώσεις αυτού μπορεί να βελτιώσει τις επαγγελματικές προοπτικές των Κοινωνιολόγων και να αναβαθμίσει το κύρος και τη θέση της Επιστήμης και του Επαγγέλματος μας στην Ελλάδα
·       είναι ελλιπής η συνεργασία με τα Πανεπιστημιακά Τμήματα Κοινωνιολογίας. Πόσοι-ες (τελειόφοιτοι-ες) φοιτητές/φοιτήτριες ενημερώνονται για την ύπαρξη και τη δραστηριότητα του Συλλόγου μας; Παροτρύνονται - και αν ναι από ποιον και με ποιον τρόπο - να εγγραφούν στον Σύλλογο μας και να συμμετέχουν ενεργά στις δράσεις/εκδηλώσεις του; Πόσες δεκάδες (αν όχι εκατοντάδες) Έλληνες-ίδες αποφοιτούν κάθε χρόνο από Πανεπιστημιακά Τμήματα Κοινωνιολογίας της Ελλάδας και του εξωτερικού και πόσοι-ες από αυτούς-ες εντάσσονται στον Σ.Ε.Κ.;

Η παραπάνω μακροχρόνια κατάσταση δεν μπορεί να αλλάξει από τη μια μέρα στην άλλη. Δεν υπάρχουν μαγικά ραβδιά. Υπάρχει σοβαρή κρίση εμπιστοσύνης προς τον Σύλλογό μας, η οποία είναι – σε μεγάλο βαθμό – απολύτως δικαιολογημένη.

Όμως, ο Συνδυασμός μας θέλει και μπορεί να δώσει θετική προοπτική σε όλους-ες τους/τις συναδέλφους μας αναδιοργανώνοντας πλήρως τον Σύλλογό μας με νέες Επιτροπές, Τμήματα και υπηρεσίες για όλα ανεξαιρέτως τα μέλη μας, παρέχοντας μια σειρά κινήτρων ένταξης και ενεργούς συμμετοχής, εφαρμόζοντας μια νέα, ολοκληρωμένη και επαγγελματικού επιπέδου επικοινωνιακή στρατηγική, δημιουργώντας και διατηρώντας ένα κλίμα αλληλοσεβασμού, εμπιστοσύνης και ανοιχτού διαλόγου, θέτοντας ένας τέλος στην εσωστρέφεια και στην αυτοαπομόνωση, δημιουργώντας συνεργασίες – και όχι τυπικές επαφές – με φορείς και υπηρεσίες. Όπως αναφέρεται στο Πρόγραμμά μας:
¨Όραμά μας είναι να δώσουμε θετική προοπτική στους συναδέλφους μας, μετατρέποντας τον Σύλλογο Ελλήνων Κοινωνιολόγων σε έναν κατεξοχήν Επιστημονικό και Επαγγελματικό Φορέα, ο οποίος:
·       θα αφουγκράζεται τα αιτήματα και τις ανάγκες όλων ανεξαιρέτως των Κοινωνιολόγων στη χώρα μας
·     θα εκφέρει λόγο έγκυρο, αξιόπιστο, επιστημονικά τεκμηριωμένο για όλα τα μείζονα κοινωνικά ζητήματα και φαινόμενα και δεν θα λαϊκίζει, ούτε θα εξυπηρετεί συγκεκριμένα πολιτικά-κομματικά συμφέροντα
·       θα ενώνει τα μέλη του και δεν θα τα διχάζει, δεν θα τα διαχωρίζει βάσει των πολιτικών-ιδεολογικών πεποιθήσεών τους, της εμπειρίας τους, της επαγγελματικής τους ιδιότητας κ.ο.κ.
·       θα κινητοποιεί τα μέλη του και θα τα εμπλέκει σε επιστημονικές δράσεις, ενέργειες και παρεμβάσεις και δεν θα αρκείται μόνο στις οικονομικές τους συνδρομές
·       θα αναγνωρίζει και θα επαινεί τις προσπάθειες των μελών του και δεν θα καπηλεύεται το έργο τους
·    θα έχει εξωστρεφή χαρακτήρα και πνεύμα και θα επιδιώκει τη δικτύωση και τη συνεργασία με την ακαδημαϊκή-ερευνητική και την επαγγελματική κοινότητα στην Ελλάδα, με φορείς της κοινωνίας των πολιτών και με Ανεξάρτητες Αρχές, με κοινωφελείς οργανισμούς, με δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, πάντα με γνώμονα τη θετική προβολή και ανάδειξη της Επιστήμης μας και τη βελτίωση των επαγγελματικών προοπτικών των συναδέλφων μας¨.

Η υλοποίηση των προτάσεων του Προγράμματός μας θα πείσει τους/τις συναδέλφους μας ότι πλέον κάτι αλλάζει στον Σύλλογό μας. Η αλλαγή αυτή δεν θα είναι απλώς μια αλλαγή προσώπων, ούτε μια επιφανειακή αλλαγή. Θα είναι μια αλλαγή ουσίας: ο τερματισμός νοοτροπιών, πρακτικών και συμπεριφορών που αποδυναμώνουν και περιθωριοποιούν τον Σύλλογο μας.

Και στο επίκεντρο των προσπαθειών μας θα είναι ο/η συνάδελφος Κοινωνιολόγος, χωρίς καμία απολύτως διάκριση.

Ερώτηση:
«7. Εκπαίδευση. Θα συνεχίσει η δουλειά που έγινε όλα τα προηγούμενα χρόνια προκειμένου να αναβαθμιστεί ο ρόλος της Κοινωνιολογίας στο σχολείο; Και αν ναι, με ποιους τρόπους και ποιους στόχους».

Απάντηση:
Όπως αναφέρθηκε και παραπάνω (Ερώτηση 3) η λειτουργία της Επιτροπής Παιδείας θα πρέπει να συνεχιστεί κανονικά και - όπως για κάθε άλλη Επιτροπή που συγκροτηθεί – θα καταβληθεί κάθε προσπάθεια βελτίωσης της αποτελεσματικότητας της. Πέρα από τα μαθήματα και τον αριθμό ωρών διδασκαλίας των συναδέλφων μας (ΠΕ 10 Κοινωνιολόγων), βασική μας μέριμνα θα πρέπει να είναι η αναβάθμιση του ρόλου του/της Κοινωνιολόγου στον χώρο της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Συγκεκριμένα, ο/η Κοινωνιολόγος στο σύγχρονο σχολικό περιβάλλον, πέρα από τη διδασκαλία, δύναται να έχει και άλλα πεδία δραστηριότητας όπως, για παράδειγμα:
·    διερεύνηση ζητημάτων όπως ο σχολικός εκφοβισμός (bullying) και τα πιθανά (κοινωνικά) αίτια αυτού
· σχεδιασμός, υλοποίηση και συμμετοχή  σε προγράμματα κατάρτισης και ευαισθητοποίησης εκπαιδευτικών όπως, για παράδειγμα, ανθρωπίνων δικαιωμάτων, διακρίσεων κ.ο.κ.
·    επαγγελματικός προσανατολισμός.

Επομένως, στόχος του Δ.Σ. οφείλει να είναι όχι μόνο η διασφάλιση διδασκαλίας μαθημάτων, αλλά η επέκταση των πεδίων δραστηριοποίησης των Κοινωνιολόγων στο σύγχρονο ελληνικό σχολείο. Για την επίτευξη του στόχου αυτού, απαιτείται η διεκδίκηση της αναβάθμισης και βελτίωσης της προπτυχιακής εκπαίδευσης των Κοινωνιολόγων,  η ολοκλήρωση του Οδηγού περιγραφής θέσης (job description) / καθηκοντολογίου και η κοινοποίηση του αρμοδίως και, φυσικά, η μόνιμη λειτουργία και έντονη δραστηριοποίηση της αρμόδιας Επιτροπής του Συλλόγου μας.

Κλείνοντας το κείμενο μου, θα επιθυμούσα να υπογραμμίσω ότι ο Συνδυασμός μας - και κάθε Συνδυασμός με πραγματικά πλουραλιστικό και αντιπροσωπευτικό χαρακτήρα και δημοκρατική κουλτούρα - όχι απλά αποδέχεται την κριτική, αλλά την αποζητά. Το Πρόγραμμα των Θέσεων μας – προϊόν συλλογικής δουλειάς των υποψηφίων μας – είναι δημοσιευμένο και στην διάθεση κάθε ενδιαφερόμενου-ης συναδέλφου μας.  Κάθε άποψη, κάθε ιδέα, κάθε πρόταση, κάθε κριτική πρέπει να μπορεί να έχει πάντα χώρο να εκφραστεί. Άφοβα, ελεύθερα. Και σήμερα και την επομένη των εκλογών.

Έλα ΜΑΖΙ μας να κάνουμε ΟΛΟΙ-ΕΣ μια νέα αρχή!
Έλα ΜΑΖΙ μας να χαράξουμε ΟΛΟΙ-ΕΣ μια άλλη, ελπιδοφόρα πορεία!

Έλα ΜΑΖΙ μας για μια θετική Προοπτική για την Κοινωνιολογία!